2025-йил 29-октябр куни Ўзбекистон Республикасининг атоқли соғлиқни сақлаш ходими, тиббиёт фанлари доктори, профессор Юрий Иванович Калиш ўзининг 85 ёшли юбилейини нишонламоқда.
Юрий Иванович Калиш Тошкентда туғилган. 1963-йилда Тошкент давлат тиббиёт институтини имтиёзли диплом билан тугатган ва Сирдарё вилоят касалхонасида жарроҳ сифатида ўз меҳнат фаолиятини бошлаган. 1966–1968-йилларда академик В. Воҳидов раҳбарлигида умумий жарроҳлик кафедрасида клиник ординатурани муваффақиятли тамомлаган. 1968–1972-йилларда институт клиникасининг 1-жарроҳлик бўлимида жарроҳ бўлиб ишлаган.
1972–1975-йилларда госпитал жарроҳлик кафедраси ассистенти лавозимида ишлаган. Унинг кейинги барча илмий ва амалий фаолияти Республика жарроҳлик маркази асосчиси — академик В. Воҳидов номи билан чамбарчас боғлиқ. Ушбу марказда профессор Калиш катта илмий ходим, бош илмий ходим, илмий котиб, умумий ва лазер жарроҳлиги бўлими мудири, директорнинг биринчи ўринбосари (2009–2019) ва директор (2003–2009) лавозимларида ишлаб, ўз устозининг эзгу анъаналарини давом эттирди.
1971-йилда “Йирингли касалликларда оксидланиш-қайтарилиш жараёнлари ва тўқималар нафаси кўрсаткичлари ҳамда уларга гидрокортизоннинг таъсири” мавзусидаги номзодлик диссертациясини ҳимоя қилди. 1984-йилда “Операция қилинган ошқозон касалликлари (диагностикаси, типологик характеристикаси ва жарроҳлик даволаш усулини танлаш)” мавзусидаги докторлик диссертациясини ҳимоя қилди. 1992-йилда профессор илмий унвони берилган.
1984–1991 ва 1998–2006-йилларда профессор Калиш Ўзбекистон Республикаси Соғлиқни сақлаш вазирлигининг бош жарроҳи лавозимида ишлаган ва ўзининг ажойиб ташкилотчилик қобилиятлари билан мамлакат соғлиқни сақлаш тизимини ислоҳ қилиш ва такомиллаштиришда муҳим роль ўйнаган.
У Ўзбекистонда эндоскопик тиббиётнинг асосчиларидан бири сифатида тан олинган. Унинг дастлабки эндоскопик тадқиқотлари 1972-йилда госпитал жарроҳлик кафедрасида ўтказилган. Унинг тадқиқотлари асосан операциядан кейинги ошқозон касалликларининг диагностикаси ва реконструктив жарроҳлик давосига қаратилган. Шунингдек, у ўн икки бармоқли ичак яраси учун ваготомиянинг турли усулларини, протез материаллари ёрдамида гигант ва такрорий чурраларни тиклаш усулларини ҳамда диафрагма чурралари учун протез хиатопластикани ишлаб чиқди ва амалиётга жорий қилди.
1982-йилдан бошлаб Ўзбекистонда лазер тиббиётининг ташкил этилиши ва ривожланишида фаол иштирок этди. Унинг ташаббуси билан Республика лазер тиббиёти ва жарроҳлиги маркази ташкил этилди ва жарроҳлик лазерологияси мактаби асос солинди. Унинг раҳбарлигида ошқозон-ичак тракти касалликларини даволаш учун лазер технологиялари ишлаб чиқилди ва муваффақиятли қўлланилди.
Профессор Калиш 4 та монография, 12 та патент ва муаллифлик гувоҳномаси, 23 та услубий қўлланма ва тавсия ҳамда 329 та илмий мақолани ўз ичига олган 700 дан ортиқ илмий ишларнинг муаллифидир. Унинг раҳбарлигида 5 та докторлик ва 24 та номзодлик диссертациялари ҳимоя қилинган.
У Россия Федерацияси Лазер фанлари академиясининг академиги, “Шон-шафо белгиси” ордени, “Ўзбекистон соғлиқни сақлаш аълочиси” кўкрак нишони ва “Ўзбекистон Республикаси соғлиқни сақлаш тизими фахрийси” фахрий унвони билан тақдирланган.
Профессор Калиш шунингдек, “Ўзбекистон жарроҳлиги” илмий-амалий журнали (1999-йилда ташкил этилган) асосчиларидан бири бўлиб, йигирма йил давомида у бош муҳаррир ўринбосари лавозимида ишлаган.
Бугун профессор Юрий Иванович Калиш ўз юбилейини соғлиги яхши ва кайфияти баланд ҳолда, оиласи, яқинлари ва шогирдлари қуршовида нишонламоқда. Унинг миллий жарроҳликни ривожлантиришга, илмий мактаб яратишга ва минглаб шогирдларни тайёрлашга қўшган улкан ҳиссаси доимо юксак эҳтиромда қолади. Биз юбиляарни чин қалбдан табриклаймиз, унга узоқ умр, мустаҳкам соғлиқ, фаровонлик ва илмий меросининг гуллаб-яшнашига тилаймиз!
